مؤیدالدین . [ م ُءَی ْ ی ِ دُدْ دی ] (اِخ ) ابن علقمی . استادالدار بودبه روزگار مستنصر و مستعصم دو خلیفه ٔ عباسی . (یادداشت مؤلف ). به انواع فضایل و کمالات جبلی و اکتسابی آراسته بود، ولی خلیفه المستعصم باﷲ به ملاهی و مناهی و عشرت شام و لذت صبحگاهی روزگار می گذراند و مقربان او حرمت وزیر را نگاه نمی داشتند، از این رو وی سخت آزرده خاطر گشت و در لباس خیرخواهی و دوستی به بدخواهی و دشمنی خلیفه پرداخت و در تحریک هلاکو به حمله به بغداد و تشویق مستعصم خلیفه به تسلیم تردیدی به خود راه نداد تا خلیفه در سال 656 هَ . ق . با دو پسر خود ابوبکر و عبدالرحمان و جمعی از بزرگان به طریق تسلیم به حضور هلاکو شتافت و هلاکو به مشورت ملازمان دستور داد او را در نمد پیچیده مالیدند تا درگذشت . (از دستورالوزراء صص 98-106). ... مؤیدالدین محمدبن علقمی استادالدار بود. جلوس مستعصم از او پنهان داشتند... ابن علقمی مردی عاقل بود می دانست که از مستعصم کاری نیاید... ولی با توطئه ٔ درباریان در انتخاب مستعصم در مقابل عمل انجام شده قرار گرفت و به هر صورت در پیش اوبنشست و کارها تدبیر کرد... مصلحت وقت می ساخت و کفایت و شهامت به اظهار می رسانید و مستعصم از سال 640 تا 656 هَ . ق . خلافت براند به آسایش و فراغت تمام ، اکثر اوقات به لهو و سیر مشغول بود و از کار ولایت و رعیت غافل ، و مؤیدالدین بن علقمی مطالعات متعاقب می نوشت و شرایط تنبیه و تحذیر رعایت می کرد و مستعصم متنبه نمی شد و غفلت زیاده می گشت و به ایلچی هلاکو جوابی که موجب تهییج غضب باشد بگفت تا پادشاه را عزیمت آمدن به عراق و گرفتن بغداد تصمیم یافت و مؤیدالدین بن علقمی چون پریشانی کار و غفلت خلیفه بدید عاقبت بیندیشید در سِر به حضرت پادشاه پیغام داد که اگر رکاب همایون به طرف بغداد نهضت فرماید چنان سازم که یک نیمه ٔعراق در حکم پادشاه شود و یک نیمه با خلیفه و این تدبیر و تقرب ابن علقمی پادشاه را خوش آمد و با سی هزارلشکر به بغداد درآمد. ابن علقمی در مدت وزارت سیرت پسندیده ورزید و شعرا و فضلا او را مدایح گفتند و علمابه نام او تصانیف کتب نفیس کردند. پادشاه ابن علقمی را نواخت و مهمات عراق و بغداد به او تفویض کرد. و در دل پادشاه مقامی تمام یافت . رغبت وزیر ابن علقمی درکتب به غایت بود، ده هزار مجلد کتب نفیس داشت . چون ازمهمات فارغ می شد به مطالعه مشغول می بود و در همان سال (656 هَ . ق .) که از جانب پادشاه حاکم بغداد شد وفات یافت . (از تجارب السلف صص 355-360). و رجوع به تاریخ عمومی و مغول اقبال و حبیب السیر چ خیام ج 2 شود.
کاربر عزیز نسخه جدید واژهیاب در دسترس است. در تاریخ ۳۰ اردیبهشت فعالیت این نسخه از سایت متوقف خواهد شد و نسخه جدید جایگزین میگردد. اگر از دفترواژه استفاده میکردید لازم است از آن بکاپ تهیه فرمایید چرا که این مورد به نسخه جدید منتقل نخواهد شد.
خطای سرور
متأسفانه سرور با خطا مواجه شد. مشکل را بررسی میکنیم و به زودی حل خواهیم کرد.
واژه پیدا نشد!
- از درستی املای واژهٔ نوشتهشده مطمئن شوید.
- شکل سادهٔ لغت را بدون نوشتن وندها و ضمایر متصل بنویسید.
- این جستوجو را در فرهنگهای دیگر انجام دهید.