لبدة. [ ل ِ دَ ](اِخ ) شهری است میان برقة و افریقیه . (منتهی الارب ).یاقوت در معجم البلدان گوید: لبدة، مدینة بین برقة وافریقیة و قیل بین طرابلس و جبل نفوسة و هو حصن من بنیان الاول بالحجر و الاجر و حوله آثار عجیبة یسکن هذا الحصن قوم من العرب نحو الف فارس یحاربون کل من حاربهم و لایعطون طاعة لاحد یقاومون مائة الف ما بین فارس و راجل کانت به وقعة بین ابی العباس احمدبن طولون و اهل افریقیة فقال ابوالعباس یذکر ذلک :
ان کنت سائلة عنی و عن خبری
فها انا اللیث و الصمصامة الذکر
من آل طولون اصلی ان سألت فما
فوقی لمفتخر بالجود مفتخر
لو کنت شاهدةبلبدة اذ
بالسیف اضرب و الهامات تبتدر
اذاً لعاینت منی ماتناذره
عنی الاحادیث و الانباء و الخبر.
و آن شهری است عجیب از شهرهای افریقیه که مورخین درباره ٔ ان اوصاف بلیغه کرده اند. (تاج العروس ).