کاربر عزیز نسخه جدید واژهیاب در دسترس است. در تاریخ ۳۰ اردیبهشت فعالیت این نسخه از سایت متوقف خواهد شد و نسخه جدید جایگزین میگردد. اگر از دفترواژه استفاده میکردید لازم است از آن بکاپ تهیه فرمایید چرا که این مورد به نسخه جدید منتقل نخواهد شد.
خطای سرور
متأسفانه سرور با خطا مواجه شد. مشکل را بررسی میکنیم و به زودی حل خواهیم کرد.
چهارمی پیدا نشد!
- از درستی املای واژهٔ نوشتهشده مطمئن شوید.
- شکل سادهٔ لغت را بدون نوشتن وندها و ضمایر متصل بنویسید.
- این جستوجو را در فرهنگهای دیگر انجام دهید.
-
جستوجوی دقیق
-
چهارمی
لغتنامه دهخدا
چهارمی . [ چ َ / چ ِ رُ ] (عدد ترتیبی ، ص نسبی )منسوب به چهارم . آنکه در مرتبه ٔ چهارم قرار دارد. چهارمین یا چیزی که در مرتبه ٔ میان سوم و پنجم است .
-
جستوجو در متن
-
چارمی
لغتنامه دهخدا
چارمی . [ رُ ] (عدد ترتیبی ، ص نسبی ) چهارمی . چهارمین . چیزی در مرتبه ٔ چهارم . و رجوع به چارمین شود.
-
فاصله ٔ صغری
لغتنامه دهخدا
فاصله ٔصغری . [ ص ِ ل َ / ل ِ ی ِ ص ُ را ] (ترکیب وصفی ، اِ مرکب ) کلمه ٔ چهارحرفی که سه حرف اول آن متحرک و چهارمی ساکن باشد. رجوع به فاصله (اصطلاح عروض ) شود.
-
چاربازار
لغتنامه دهخدا
چاربازار. (اِ مرکب ) بازارهای چهارگانه ٔ متقاطع.- چاربازار تهران ؛ عبارت است از چهار بازار که یکی لبافی است و دیگری کرجی دوزی و سومی سراجی و چهارمی نعلچیگری و چاربازار مسطور منتهی میشود بچارسویی که فاصله ٔ آن تا چهارسو بزرگ معروف طهران زیاده از صد ق...
-
قراح
لغتنامه دهخدا
قراح . [ق َ ] (اِخ ) نام چهار محال در بغداد. (منتهی الارب ) (ناظم الاطباء). در بغداد چند محله ٔ معمور و پرجمعیت است که به این نام معروف است و هر یک به نام مردی منسوب میگردد که آن محل به نام وی شناخته شده این محله ها قبلاً بستانهائی بوده اند و سپس ساخ...
-
پتولمائیس
لغتنامه دهخدا
پتولمائیس . [ پ ِ ت ُ ل ِ ] (اِخ ) نام چندین شهراست که بزمان بطالسه ٔ مصر تأسیس یا تعمیر و تزیین شده است و عمده ٔ آن شهرها که بنام پتولمائیس نامیده میشود شهرهای ذیل است : اولی در ساحل سوریه ، شهری که امروز بنام عکا خوانده میشود. دومی در ساحل برقه که...
-
بارزطغان
لغتنامه دهخدا
بارزطغان . [ رِ طُ ] (اِخ ) (قطب الدوله ) یکی از والیان فاطمیون بدمشق که در شعبان سال 460 هَ . ق . حکومت داشت . (از معجم الانساب ج 1 ص 45). و در حاشیه ٔ ج 2 همین کتاب ص 322 درباره ٔ انقلاب باریستغان بخاطر ابوکالیجار می نویسد: در روز جمعه ٔ این سال (4...
-
شامه
لغتنامه دهخدا
شامه . [ م َ ] (اِ) غشاءنازک . (لغات فرهنگستان ) (فرهنگ فرانسه نفیسی ). شامه یا پوسته : اطراف یاخته را پرده ٔ نازک و محکمی فرامیگیرد که محلولهای بلورین میتوانند از خلال آن نفوذ کنند و گاهی ممکن است ضخامت این پرده زیاد شود و نفوذناپذیر گردد جنس شامه ی...
-
کعبه ٔ زردشت
لغتنامه دهخدا
کعبه ٔ زردشت . [ ک َ ب َ / ب ِ ی ِ زَ دُ ] (اِخ ) نام یکی از آثار باستانی است واقع در نقش رستم به هفت هزارگزی شمال تخت جمشید. (یادداشت مؤلف ). در آثار عجم فرصت الدوله ٔ شیرازی این نقطه چنین وصف شده است : دورتر از کوه نقش رستم محاذی و روبروی دخمه ٔ د...
-
دیوکس
لغتنامه دهخدا
دیوکس . [ ی ُ ک ِ] (اِخ ) دیااکو. دیوکو. مؤسس سلسله ٔ ماد (708-655 ق .م .) بر حسب نوشته های هرودت دیوکس پسر فرااورتیس ، دهقانی بود که مانند سایر مادی ها در دیه میزیست و هر دیهی زندگانی جداگانه داشت . این شخص بسبب کفایت و عدالتخواهی طرف رجوع عامه شد ...
-
اصحاب کتب اربعه
لغتنامه دهخدا
اصحاب کتب اربعه . [ اَ ب ِ ک ُ ت ُ ب ِ اَ ب َ ع َ ] (اِخ ) محمدبن یعقوب کلینی و محمدبن حسن طوسی و بابویه قمی است که به محمدین ثلثه معروف اند. و درباره ٔ ترجمه ٔ حال نخستین به کلینی و دومی به شیخ طوسی و سومی به صدوق در ریحانةالادب مراجعه شود. و هر سه ...
-
پروکپیوس
لغتنامه دهخدا
پروکپیوس . [ پْرُ / پ ُ رُ ک ُ ] (اِخ ) بزرگترین مورخ بیزانس (روم شرقی ). وی در آخر قرن پنجم میلادی تولد یافت و پس از اتمام تحصیلات دبیر بی لیزار سردار معروف بیزانس شد (527 م .). در جنگهائی که این سردار با واندالها و گت ها در ایتالیا و ایران کرد مورخ...
-
ابدال
لغتنامه دهخدا
ابدال . [ اَ ] (ع ص ، اِ) ج ِ بدَل یا بدیل . عده ای معلوم از صلحا و خاصان خدا که گویند هیچگاه زمین از آنان خالی نباشد و جهان بدیشان برپایست و آنگاه که یکی از آنان بمیرد خدای تعالی دیگری را بجای او برانگیزد تا آن شمار که بقولی هفت و بقولی هفتاد است هم...
-
احمد
لغتنامه دهخدا
احمد. [ اَ م َ ] (اِخ ) ابن علی مجلدی جرجانی مکنی به ابوشریف . از او در تذکره ها و کتب ذکر کاملی نیست ، تنها محمد عوفی در لباب الالباب (ج 1 ص 13 و 14) در باب اول در فضیلت شعر و شاعری ، جائی که میگوید ذکر پادشاهان گذشته بسخن شاعران زنده می ماند گوید: ...